De politiek leider van PvdA/GL Frans Timmermans gelooft niet langer in een fusie van zijn partij PvdA met GL. Timmermans omarmt het idee dat er op links een heel nieuwe partij moet komen. Een partij die hij zelf graag wil leiden. En er is haast geboden. „Ik ben heel ongeduldig”, aldus Timmermans.
Het is geen lekkere tijd voor links. Kiezers slaan overal rechtsaf en ook onderlinge samenwerking blijkt geen impuls voor de tanende populariteit. Zo is de rood-groene samenwerking in Duitsland onderweg naar een ongenadig pak slaag van de Duitse kiezers op 23 februari. Volgens de laatste peilingen levert de SPD ruim een derde van haar zetels in. Die gaan naar de christendemocraten en naar hun grootste politieke vijanden op rechts, de radicaal-rechtse AfD.
In Frankrijk blijken de partijen van de linkse alliantie het vooral met elkaar eens te zijn over één ding: hoe houden we Marine Le Pen en haar partij af van de macht. Veel verder gaat de samenwerking tussen socialisten, communisten en groenen op dit moment niet. Ruzies zijn er binnen de alliantie te over. Er is voortdurend strijd tussen de verschillende bloedgroepen.
In het Verenigd Koninkrijk kampt de Labour-regering met een groot wantrouwen onder de bevolking. Twee derde van de Britten is negatief over het kabinet van premier Keir Starmer. En dat amper een half jaar na zijn verkiezing.
Links in de VS is de weg kwijt
En links in de Verenigde Staten is het vertrouwen en de weg kwijt sinds de verkiezingsnederlaag tegen Donald Trump. De Democratische Partij heeft nog niet de moed gevonden om de voor haar rampzalige verkiezingsuitslag te evalueren. De vraag is of dat er ooit van komt. De Democraten ogen stuurloos zonder een nieuwe aansprekende leider en zonder inhoudelijke antwoorden op het rigoureuze beleid van Donald Trump.
In dit klimaat moet er in Nederland een nieuwe linkse beweging worden opgetuigd. Volgens Timmermans ’op basis van solidariteit en rechtvaardigheid door mensen met een andere achtergrond’. Timmermans combineert hier oud links jargon en multiculturalisme. Maar niemand weet wat hij precies bedoelt.
Met ’solidariteit’ en ’rechtvaardigheid’ kun je de hoofden van pro-Palestina-activisten of klimaatrebellen nog wel op hol brengen, maar voor de groep kiezers die de nieuwe partij aan voldoende Kamerzetels moet helpen, blijven deze termen – zonder concrete invulling – loze kreten.
En daarmee belanden we bij het grote electorale probleem van links: de afwezigheid van werkelijke belangstelling voor de zorgen van gewone mensen. Die zorgen gaan over onveiligheid die wordt geïmporteerd en de weigering van de gevestigde partijen controle te nemen over asiel en migratie.
Het is onder Europese en Amerikaanse burgers verkiezing na verkiezing het belangrijkste thema, maar links heeft er nog steeds geen verhaal bij. Behalve de vermaning dat het fout is deze zorgen te hebben omdat ze ’racistisch zijn’, de democratie en de rechtsstaat ’in gevaar brengen’ en Geert Wilders, Donald Trump en de AfD aan de macht helpen.
Terwijl burgers concrete maatregelen eisen, leest links hun de les en trakteert ze op een rondje solidariteit en rechtvaardigheid. Betere tegenstanders kunnen Wilders, Trump en de AfD zich niet wensen. Arrogant links is de ideale wegbereider voor radicaal rechts.
PvdA en GL te verschillend
Het idee van een nieuwe partij op links komt van het 26-jarige Tweede Kamerlid Habtamu de Hoop (PvdA). Hem moet het ook zijn opgevallen dat het fusieproces van de PvdA en GL stokt. Samenwerken gaat de twee partijen nog goed af, maar voor fuseren lijken de bloedgroepen te verschillend.
De prominente Amsterdamse GL-wethouder Rutger Groot Wassink vindt dat zijn partij te veel naar het ’brave’ midden opschuift; bekende PvdA’ers als Rob Oudkerk, Gerdi Verbeet, Ad Melkert, Felix Rottenberg en Hans Spekman vrezen juist een verschuiving naar activistisch links. Het verzet tegen een fusie ziet Timmermans ook en daarom kiest hij voor de vlucht naar voren met de oprichting van een nieuwe linkse partij.
Het is nog helemaal de vraag of zo’n partij er ook echt gaat komen. En zo ja, of die dan opeens wél voldoende hoofden en harten kan beroeren met vage vergezichten over solidariteit en rechtvaardigheid, zonder in te gaan op wat mensen echt belangrijk vinden: het daadkrachtig begrenzen van asiel en migratie.
Ik zie het nog niet gebeuren. Inperking van asiel en migratie wil namelijk tachtig procent van de kiezers. Maar die wens staat haaks op de linkse idealen van grenzeloze gastvrijheid voor de minderbedeelden en een multiculturele samenstelling van Nederland. Dus ook een nieuwe linkse partij blijft zwaarwegende zorgen bij burgers negeren en daardoor verkiezingen verliezen.
Deze column verscheen op 5 februari 2025 in De Telegraaf
Reactie plaatsen
Reacties